कक्षा तीनै मा पढ़त रहेन
चिट्ठी-पाती सब बचवावैं
पाई ना पकरि कलम ढंग से
तब्बौ सब चिट्ठी लिखिवावैं
मुलु काव करैं वनहीं सबहीं
पढ़वइया गाँव मा कमै रहे
जे रहा तनी बड़वरकन मा
छोटजतियै जात बेरात रहे
घर आवैं मेर-मेर मनई
भिनसारे संझा राती मा
यकतनहा नीम कै पेड़ गवाह
बचा बा पाहीमाफी मा
चिट्ठी लिखवावै यस बइठिन
झौवा भै गऊवाई गावैं
भल आँस चुवावैं भलर-भलर
बोलत–बोलत रोवै लागैं
हाँड़ी–गगरी ठनठन गोपाल
अपुवाँ कामे नाहीं जाते
पंडित कै लरिका मारे बा
घरहीं लंगड़ात चलत बाटे
कुछ पइसा-कौड़ी पठय दियौ
यक्कै धोती बा देहीं मा
यकतनहा नीम कै पेड़ गवाह
बचा बा पाहीमाफी मा
जूड़ी बोखार हमरे बाटै
लिखि द्या बाकी ठीकै बाटै
भइँ’सिया बियानी बा पड़िया
गइया बिकात नाहीं बाटै
सुरसतिया सरियारिग होइगै
कसि मा नाहीं बाटै हमरे
अब गवन-दोंग निबकावै’क् बा
कउनौ खानी निबरे-पतरे
समधी सपनेव मागैं अइहैं
मनहग ह्वै मानब अगहन मा
यकतनहा नीम कै पेड़ गवाह
बचा बा पाहीमाफी मा
होंठ मुसुक्की लाली मा
चकमक आँखी मा बाती मा
दिन भये त् कउवा देखि डरै
डुडुवाय गुजरिया राती मा
अपुवाँ कलकत्ता सालन से
चिट्ठी-पाती ना खोज खबर
अँगिराय जवानी कसमसाय
चुन चुनचुनाय खब खबर-खबर
पकरी नखरी बहि-बहि रोवै
खुद खोंचि उँगुरिया आँखी मा
यकतनहा नीम कै पेड़ गवाह
बचा बा पाहीमाफी मा
पकरे हाथे अन्तरदेसी
मुस्की मारैं नइकी भउजी
चुप्पे अइसन पाती लिखि द्या
घर भागा आवैं परदेसी
लिखि द्या कि बहुत अगोरी थै
ससुरे मा नाहीं लागै मन
दस दिन कां ताईं आइ जायँ
नाहीं, चलि जाब नइहरे हम
बुढ़ऊ कै मुँह फूला बाटै
मनिआडर पाइन देरी मा
यकतनहा नीम कै पेड़ गवाह
बचा बा पाहीमाफी मा
kaksha tinai ma paDhat rahen
chitthi pati sab bachvavain
pai na pakari kalam Dhang se
tabbau sab chitthi likhivavain
mulu kaav karain vanhin sabhin
paDhavaiya gaanv ma kamai rahe
je raha tani baDavarkan ma
chhotajatiyai jaat berat rahe
ghar avain mer mer manii
bhinsare sanjha rati ma
yakatanha neem kai peD gavah
bacha ba pahimaphi ma
chitthi likhvavai yas baithin
jhauva bhai gauvai gavain
bhal aans chuvavain bhalar bhalar
bolat–bolat rovai lagain
hanDi–gagri thanthan gopal
apuvan kame nahin jate
panDit kai larika mare ba
gharhin langDat chalat bate
kuch paisa kauDi pathay diyau
yakkai dhoti ba dehin ma
yakatanha neem kai peD gavah
bacha ba pahimaphi ma
juDi bokhar hamre batai
likhi dya baki thikai batai
bhain’siya biyani ba paDiya
gaiya bikat nahin batai
surasatiya sariyarig hoigai
kasi ma nahin batai hamre
ab gavan dong nibkavai’a ba
kaunau khani nibre patre
samdhi sapnev magain aihain
manhag hvai manab aghan ma
yakatanha neem kai peD gavah
bacha ba pahimaphi ma
honth musukki lali ma
chakmak ankhi ma bati ma
din bhaye a kauva dekhi Darai
DuDuvay gujariya rati ma
apuvan kalkatta salan se
chitthi pati na khoj khabar
angiray javani kasamsay
chun chunachunay khab khabar khabar
pakri nakhri bahi bahi rovai
khud khonchi unguriya ankhi ma
yakatanha neem kai peD gavah
bacha ba pahimaphi ma
pakre hathe antardesi
muski marain naiki bhauji
chuppe aisan pati likhi dya
ghar bhaga avain pardesi
likhi dya ki bahut agori thai
sasure ma nahin lagai man
das din kaan tain aai jayan
nahin, chali jaab naihre hum
buDhuu kai munh phula batai
maniaDar pain deri ma
yakatanha neem kai peD gavah
bacha ba pahimaphi ma
kaksha tinai ma paDhat rahen
chitthi pati sab bachvavain
pai na pakari kalam Dhang se
tabbau sab chitthi likhivavain
mulu kaav karain vanhin sabhin
paDhavaiya gaanv ma kamai rahe
je raha tani baDavarkan ma
chhotajatiyai jaat berat rahe
ghar avain mer mer manii
bhinsare sanjha rati ma
yakatanha neem kai peD gavah
bacha ba pahimaphi ma
chitthi likhvavai yas baithin
jhauva bhai gauvai gavain
bhal aans chuvavain bhalar bhalar
bolat–bolat rovai lagain
hanDi–gagri thanthan gopal
apuvan kame nahin jate
panDit kai larika mare ba
gharhin langDat chalat bate
kuch paisa kauDi pathay diyau
yakkai dhoti ba dehin ma
yakatanha neem kai peD gavah
bacha ba pahimaphi ma
juDi bokhar hamre batai
likhi dya baki thikai batai
bhain’siya biyani ba paDiya
gaiya bikat nahin batai
surasatiya sariyarig hoigai
kasi ma nahin batai hamre
ab gavan dong nibkavai’a ba
kaunau khani nibre patre
samdhi sapnev magain aihain
manhag hvai manab aghan ma
yakatanha neem kai peD gavah
bacha ba pahimaphi ma
honth musukki lali ma
chakmak ankhi ma bati ma
din bhaye a kauva dekhi Darai
DuDuvay gujariya rati ma
apuvan kalkatta salan se
chitthi pati na khoj khabar
angiray javani kasamsay
chun chunachunay khab khabar khabar
pakri nakhri bahi bahi rovai
khud khonchi unguriya ankhi ma
yakatanha neem kai peD gavah
bacha ba pahimaphi ma
pakre hathe antardesi
muski marain naiki bhauji
chuppe aisan pati likhi dya
ghar bhaga avain pardesi
likhi dya ki bahut agori thai
sasure ma nahin lagai man
das din kaan tain aai jayan
nahin, chali jaab naihre hum
buDhuu kai munh phula batai
maniaDar pain deri ma
yakatanha neem kai peD gavah
bacha ba pahimaphi ma
स्रोत :
पुस्तक : पाहीमाफी (पृष्ठ 185)रचनाकार : आशाराम ‘जागरथ’
प्रकाशन : रश्मि प्रकाशन, लखनऊ
संस्करण : 2021
Additional information available
Click on the INTERESTING button to view additional information associated with this sher.
rare Unpublished content
This ghazal contains ashaar not published in the public domain. These are marked by a red line on the left.
