की होइत छैक विपन्नता
देहक नग्नता आ भूख
तत्जनित उपेक्षा आ अपमान
एकर कयलासँ बखान
बुझयमे नहि अबैत छैक बात
जाधरि भोगने नहि होइ ओ व्यथा।
पावनिओ-तिहारमे नहि छलैक
कोनो अखुलास
पसरल रहैत छलैक एकटा
अनभुआर उदासी
एकटा अनमनायल मोन
एकटा निमुआन आदंक—
आइ तँ पावनि खा लेब
नाचि लेब सुकराती
मुदा भोरे पिटयबे करत फेर सूप।
एहने सन कोनो मुहुर्तमे
बिआहि अनने छलहुँ अहाँकेँ।
पहिल बेर लागल जे
लक्ष्मी घर, दरिद्रा बाहर भऽ गेल
देखऽ लगलिऐक बुलैत
रंग-रभसकेँ साक्षात्।
ई तँ नहि अछि मोन
जे घरमे छलैक कि नहि बुतात
मुदा घर करय लागल गमगम
से ओहिना अछि अखिआस
घर-संसारमे पोतल बुझायल
पनिबोराक रंग
फूसक घर भऽ गेल इन्द्रासन
उधिआइत हँसीमे
पायलक रुनझुन झनकैत छल
पथार छल लगैत
सौंसे आँगन सिंगरहार।
ओ फूजल केश
पियरका साड़ी, हरियर ब्लाउज
भरि बाँहि लहठी आ ठोप
गोरकी काँति
कजरायल मादक आँखि।
यद्यपि नहि अछि आब
ओ किछुओ समतूल, मुदा
एखनहुँ जँ पड़ि जाइए मोन
तँ तकैत फिरै छी कोने कोन
किन्साइत फिरि आबय
ओ हेरायल दिन जे
भूखलो पेटे रही अहाँक संग
तैओ भूख नहि पड़य मोन।
ki hoit chhaik vipannata
dehak nagnta aa bhookh
tatjnit upeksha aa apman
ekar kayalasan bakhan
bujhayme nahi abait chhaik baat
jadhari bhogne nahi hoi o vyatha.
pavanio tiharme nahi chhalaik
kono akhulas
pasral rahait chhalaik ekta
anabhuar udasi
ekta anamnayal mon
ekta nimuan adank—
aai tan pavani kha leb
nachi leb sukrati
muda bhore pitaybe karat pher soop.
ehne san kono muhurtme
biahi anne chhalahun ahanken.
pahil ber lagal je
lakshmi ghar, daridra bahar bhaऽ gel
dekhऽ lagaliaik bulait
rang rabhasken sakshat.
ii tan nahi achhi mon
je gharme chhalaik ki nahi butat
muda ghar karay lagal gamgam
se ohina achhi akhias
ghar sansarme potal bujhayal
paniborak rang
phusak ghar bhaऽ gel indrasan
udhiait hansime
paylak runjhun jhankait chhal
pathar chhal lagait
saunse angan singarhar.
o phujal kesh
piyarka saDi, hariyar blauj
bhari banhi lahthi aa thop
gorki kanti
kajrayal madak ankhi.
yadyapi nahi achhi aab
o kichhuo samtul, muda
ekhanahun jan paDi jaiye mon
tan takait phirai chhi kone kon
kinsait phiri aabay
o herayal din je
bhukhlo pete rahi ahank sang
taio bhookh nahi paDay mon.
ki hoit chhaik vipannata
dehak nagnta aa bhookh
tatjnit upeksha aa apman
ekar kayalasan bakhan
bujhayme nahi abait chhaik baat
jadhari bhogne nahi hoi o vyatha.
pavanio tiharme nahi chhalaik
kono akhulas
pasral rahait chhalaik ekta
anabhuar udasi
ekta anamnayal mon
ekta nimuan adank—
aai tan pavani kha leb
nachi leb sukrati
muda bhore pitaybe karat pher soop.
ehne san kono muhurtme
biahi anne chhalahun ahanken.
pahil ber lagal je
lakshmi ghar, daridra bahar bhaऽ gel
dekhऽ lagaliaik bulait
rang rabhasken sakshat.
ii tan nahi achhi mon
je gharme chhalaik ki nahi butat
muda ghar karay lagal gamgam
se ohina achhi akhias
ghar sansarme potal bujhayal
paniborak rang
phusak ghar bhaऽ gel indrasan
udhiait hansime
paylak runjhun jhankait chhal
pathar chhal lagait
saunse angan singarhar.
o phujal kesh
piyarka saDi, hariyar blauj
bhari banhi lahthi aa thop
gorki kanti
kajrayal madak ankhi.
yadyapi nahi achhi aab
o kichhuo samtul, muda
ekhanahun jan paDi jaiye mon
tan takait phirai chhi kone kon
kinsait phiri aabay
o herayal din je
bhukhlo pete rahi ahank sang
taio bhookh nahi paDay mon.
स्रोत :
पुस्तक : क्षमा करब हे महाकवि [मैथिली कविता-संग्रह] (पृष्ठ 27)रचनाकार : श्याम दरिहरे
प्रकाशन : नवारंभ, पटना/मधुबनी
संस्करण : 2016
Additional information available
Click on the INTERESTING button to view additional information associated with this sher.
rare Unpublished content
This ghazal contains ashaar not published in the public domain. These are marked by a red line on the left.
