विपत्तिक अबइछ जखन बिहाड़ि,
ककर मन भऽ न उठैछ अधीर?
जीवने थिक महान संघर्ष,
रहै अछि अबिते दुख आ हर्ष,
वर्षपर बीतल जाइछ वर्ष धनुषसँ छूटल जाइछ तीर।
ककर मन भऽ न उठैछ अधीर?
हर्षमे सभक चित्त उधिआय,
शोकमे अयलो बल अधिआय,
जाय धरि सब जन एके ठाम, रहय राजा वा रंक-फकीर।
ककर मन भऽ न उठैछ अधीर?
हर्षमे अधर-अधर मुसकान,
शोकमे आकुल-व्याकुल प्रान,
ध्यानमे अबितहि विषम वियोग, नयनमे भरि-भरि आबय नीर।
ककर मन भऽ न उठैछ अधीर?
विचारक वनमे झंझा झोँक,
देखि कऽ अड़ि जाइछ जे लोक,
रोक वा टोक न मानि लड़ैछ, तखन नहि रुचय गुलाल अवीर।
ककर मन भऽ न उठैछ अधीर?
चली तेँ आगाँ-पाछाँ देखि,
बनाबी मित्र विवेक परेखि,
देखि यदि क्षण भंगुर संसार तखन की मोल रखैछ शरीर?
ककर मन भऽ न उठैछ अधीर?
vipattik abichh jakhan bihaDi,
kakar man bhaऽ na uthaichh adhir?
jivne thik mahan sangharsh,
rahai achhi abite dukh aa harsh,
varshpar bital jaichh varsh dhanushasan chhutal jaichh teer.
kakar man bhaऽ na uthaichh adhir?
harshme sabhak chitt udhiay,
shokme aylo bal adhiay,
jaay dhari sab jan eke thaam, rahay raja va rank phakir.
kakar man bhaऽ na uthaichh adhir?
harshme adhar adhar muskan,
shokme aakul vyakul praan,
dhyanme abitahi visham viyog, nayanme bhari bhari aabay neer.
kakar man bhaऽ na uthaichh adhir?
vicharak vanme jhanjha jhonk,
dekhi kaऽ aDi jaichh je lok,
rok va tok na mani laDaichh, takhan nahi ruchay gulal avir.
kakar man bhaऽ na uthaichh adhir?
chali ten agan pachhan dekhi,
banabi mitr vivek parekhi,
dekhi yadi kshan bhangur sansar takhan ki mol rakhaichh sharir?
kakar man bhaऽ na uthaichh adhir?
vipattik abichh jakhan bihaDi,
kakar man bhaऽ na uthaichh adhir?
jivne thik mahan sangharsh,
rahai achhi abite dukh aa harsh,
varshpar bital jaichh varsh dhanushasan chhutal jaichh teer.
kakar man bhaऽ na uthaichh adhir?
harshme sabhak chitt udhiay,
shokme aylo bal adhiay,
jaay dhari sab jan eke thaam, rahay raja va rank phakir.
kakar man bhaऽ na uthaichh adhir?
harshme adhar adhar muskan,
shokme aakul vyakul praan,
dhyanme abitahi visham viyog, nayanme bhari bhari aabay neer.
kakar man bhaऽ na uthaichh adhir?
vicharak vanme jhanjha jhonk,
dekhi kaऽ aDi jaichh je lok,
rok va tok na mani laDaichh, takhan nahi ruchay gulal avir.
kakar man bhaऽ na uthaichh adhir?
chali ten agan pachhan dekhi,
banabi mitr vivek parekhi,
dekhi yadi kshan bhangur sansar takhan ki mol rakhaichh sharir?
kakar man bhaऽ na uthaichh adhir?
स्रोत :
पुस्तक : चन्द्रनाथमिश्र ‘अमर’ रचना संचयन (पृष्ठ 370)
संपादक : योगानन्द झा, शम्भुनाथ झा, विजयदेव झा
रचनाकार : चन्द्रनाथ मिश्र ‘अमर’
प्रकाशन : साहित्य अकादेमी, नई दिल्ली
संस्करण : 2025
Additional information available
Click on the INTERESTING button to view additional information associated with this sher.
rare Unpublished content
This ghazal contains ashaar not published in the public domain. These are marked by a red line on the left.