मिथिला सँ चलैत अछि जनसेवा
पूर्णियाँ, सहरसा, दरभंगा, मधुबनीक
सभ जातिक लोक
एहि ट्रेन केँ लदमलद क' क'
भेल अछि विदा
अपन आ अपन परिवारक पेटक लेल
स्टेशन पर ठाढ़ अछि जनसेवा
खिड़की मे सँ खाली
मुड़ीये मुड़ी देखाइत अछि
कारी-कारी पिट्ठू बैग
पीठ पर लदने
जेना घोड़ा लदैत अछि
अपना पीठ पर लदान
ओहि लदल झुण्ड मे देखाइत छैक
ओकरा सभक बैगक कोनो टूटल चेन
बगल के पॉकेट मे लटकल
पीयर भेल बोतल
गाम सँ छूटल जयबाक दुख
आ अभाव मे त्रस्त एकटा लोक-समूह
जे अछि लोक कम आ कंकाल बेसी
भीड़ छै ठसम-ठस
गेट पर तक बैसल छै लोक
कि तखने होइत छै हल्ला
गेट पर बैसलाहा मे सँ
कियो खासि पड़ल छै नीचाँ किनसाइत
सभ गल-गुल करैत छैक अपना मे
ओकरा नींद लागि गेल रहैक
कि छूटि गेलै हाथ
आकि रील बनेबा मे छल मस्त
नहि रहलै सोह
आ ट्रेन अपना भीतर लेलक खींचि
दू टुकड़ी भेल शरीर सँ
छन्न द' छूटि गेलै प्राण
लोक सभक अनघोल पर
गार्डक संज्ञान पर
ड्राइवर लगौने छल ब्रेक
ता ओकरा जीवन मे
सदाक लेल लागि गेल छलैक ब्रेक
कने कालक घेंघाउजक बाद
खुजि गेल छल ट्रेन
अपन गन्तव्यक लेल
लोक सभ केँ गप करबाक लेल
बेस मसल्ला बिलहि गेल छल ट्रेन
केओ मरलाहाक दोष
केओ भगवानक दोष द' रहल छल बेर-बेर
राजनीति पर चलय लगलैक गपध्या
जे छल ट्रेनक टिकटक बादक
सभ सँ बेसी आवश्यक चर्चा
मोदी आ नीतीश पर
होमय लागल छलैक
बेस अनुभवी घमर्थन
ओही झुण्ड मे सँ
बाजल छलैक केओ—
कतेक करबह सरकारक प्रशंसा आकि निन्दा
पक्ष आकि विपक्ष
जँ एतहि रहितैक मंडी
आकि कल-कारखाना
तँ नहि जइतहुँ एतेक दूर
बाल-बच्चा केँ छोड़ि
नहि तेजय पड़ैत प्राण
एना अपटी खेत मे
जनसेवा ट्रेनक एहि जनता सभ केँ देखैत
लागि जाइत अछि ठकमूड़ी
जे ओकर एहि अकाल मृत्युक समाद
पहुँचत कहिया धरि
ओकर परिजन-पुरजन लग
जे बैसल हएत आसरा तकैत
जे कहियो कमाक' आओत पप्पा
कमाक' आओत बेटा
आ कमाक' आओत ओकर मनसा
आकि बीचहि मे ई असमय घटना!
नहि जानि कहिया धरि गहय पड़तैक
ई दूर देश
आ ओहि दूर देश मे
पेटक खातिर
देह तोड़ि कमयबाक दंश!
mithila san chalait achhi janseva
purniyan, saharsa, darbhanga, madhubnik
sabh jatik lok
ehi tren ken ladamlad ka ka
bhel achhi vida
apan aa apan parivarak petak lel
steshan par thaaDh achhi janseva
khiDki mae san khali
muDiye muDi dekhait achhi
kari kari pitthu baig
peeth par ladne
jena ghoDa ladait achhi
apna peeth par ladan
ohi ladal jhunD mae dekhait chhaik
okra sabhak baigak kono tutal chen
bagal ke pauket mae latkal
piyar bhel botal
gaam san chhutal jaybak dukh
aa abhav mae trast ekta lok samuh
je achhi lok kam aa kankal besi
bheeD chhai thasam thas
get par tak baisal chhai lok
ki takhne hoit chhai halla
get par baislaha mae san
kiyo khasi paDal chhai nichan kinsait
sabh gal gul karait chhaik apna mae
okra neend lagi gel rahaik
ki chhuti gelai haath
aaki reel baneba mae chhal mast
nahi rahalai soh
aa tren apna bhitar lelak khinchi
du tukDi bhel sharir san
chhann da chhuti gelai praan
lok sabhak anghol par
garDak sangyan par
Draivar lagaune chhal break
ta okra jivan mae
sadak lel lagi gel chhalaik break
kane kalak ghenghaujak baad
khuji gel chhal tren
apan gantavyak lel
lok sabh ken gap karbak lel
bes masalla bilahi gel chhal tren
keo marlahak dosh
keo bhagvanak dosh da rahal chhal ber ber
rajaniti par chalay laglaik gapadhya
je chhal trenak tiktak badak
sabh san besi avashyak charcha
modi aa nitish par
homay lagal chhalaik
bes anubhvi ghamarthan
ohi jhunD mae san
bajal chhalaik keo—
katek karbah sarkarak prshansa aaki ninda
paksh aaki vipaksh
jan etahi rahitaik manDi
aaki kal karakhana
tan nahi jaitahun etek door
baal bachcha ken chhoDi
nahi tejay paDait praan
ena apti khet mae
janseva trenak ehi janta sabh ken dekhait
lagi jait achhi thakmuDi
je okar ehi akal mrityuk samad
pahunchat kahiya dhari
okar parijan purjan lag
je baisal het aasra takait
je kahiyo kamak aaot pappa
kamak aaot beta
aa kamak aaot okar manasa
aaki bichahi mae ii asamay ghatna!
nahi jani kahiya dhari gahay paDtaik
ii door desh
aa ohi door desh mae
petak khatir
deh toDi kamaybak dansh!
mithila san chalait achhi janseva
purniyan, saharsa, darbhanga, madhubnik
sabh jatik lok
ehi tren ken ladamlad ka ka
bhel achhi vida
apan aa apan parivarak petak lel
steshan par thaaDh achhi janseva
khiDki mae san khali
muDiye muDi dekhait achhi
kari kari pitthu baig
peeth par ladne
jena ghoDa ladait achhi
apna peeth par ladan
ohi ladal jhunD mae dekhait chhaik
okra sabhak baigak kono tutal chen
bagal ke pauket mae latkal
piyar bhel botal
gaam san chhutal jaybak dukh
aa abhav mae trast ekta lok samuh
je achhi lok kam aa kankal besi
bheeD chhai thasam thas
get par tak baisal chhai lok
ki takhne hoit chhai halla
get par baislaha mae san
kiyo khasi paDal chhai nichan kinsait
sabh gal gul karait chhaik apna mae
okra neend lagi gel rahaik
ki chhuti gelai haath
aaki reel baneba mae chhal mast
nahi rahalai soh
aa tren apna bhitar lelak khinchi
du tukDi bhel sharir san
chhann da chhuti gelai praan
lok sabhak anghol par
garDak sangyan par
Draivar lagaune chhal break
ta okra jivan mae
sadak lel lagi gel chhalaik break
kane kalak ghenghaujak baad
khuji gel chhal tren
apan gantavyak lel
lok sabh ken gap karbak lel
bes masalla bilahi gel chhal tren
keo marlahak dosh
keo bhagvanak dosh da rahal chhal ber ber
rajaniti par chalay laglaik gapadhya
je chhal trenak tiktak badak
sabh san besi avashyak charcha
modi aa nitish par
homay lagal chhalaik
bes anubhvi ghamarthan
ohi jhunD mae san
bajal chhalaik keo—
katek karbah sarkarak prshansa aaki ninda
paksh aaki vipaksh
jan etahi rahitaik manDi
aaki kal karakhana
tan nahi jaitahun etek door
baal bachcha ken chhoDi
nahi tejay paDait praan
ena apti khet mae
janseva trenak ehi janta sabh ken dekhait
lagi jait achhi thakmuDi
je okar ehi akal mrityuk samad
pahunchat kahiya dhari
okar parijan purjan lag
je baisal het aasra takait
je kahiyo kamak aaot pappa
kamak aaot beta
aa kamak aaot okar manasa
aaki bichahi mae ii asamay ghatna!
nahi jani kahiya dhari gahay paDtaik
ii door desh
aa ohi door desh mae
petak khatir
deh toDi kamaybak dansh!
स्रोत :
पुस्तक : अकादारून (मैथिली कविता-संग्रह) (पृष्ठ 86)
रचनाकार : निक्की प्रियदर्शिनी
प्रकाशन : नवारम्भ, पटना/मधुबनी
संस्करण : 2025
Additional information available
Click on the INTERESTING button to view additional information associated with this sher.
rare Unpublished content
This ghazal contains ashaar not published in the public domain. These are marked by a red line on the left.