ऊ खेलस आ जीतस बाजी
दुनिया में हरदम,
हमरे पर ऊ दाँव लगावस
हारत जाईं हम!
शुरूए में ऊ तिकड़म करके
मरलन हिस्सा मोर,
हम भूखे रहलीं कुछ दिन
कइलीं शरीर कमजोर,
फेर मेहनत बेचलीं उनका से
दाम लगवन कम!...
भारत हो या सात समुन्दर
पार के कवनो देश
एके कद काठी आ किस्मत
थोड़ा कम भा बेश,
बन्हुआ इहाँ, उहाँ गिरमिटिया
आँख न कइलीं नम!...
देश गुलाम रहल भा छुट्टा
हमरे खोज भइल,
कहीं बोअवलन नील
कहीं प अंगुठा कटा गइल
लिखे जो कोई पोथी त
होई भारी भरकम!...
आजो रोज कमाइले
खाईं ना पेटो-भर,
ऊ अँइठेलन ताज पहिन के
हमरे उपजा पर,
हमरा पर का बीत रहल बा
उनका ना कुछ गम!...
उनकर महल अकाश छू रहल
मड़ई हमर जमीन,
ऊ पेन्हस मखमल आ सिल्कन
हम पेन्हीं मरकीन,
जब-जब उड़स हवा में ऊ
बरसे हमरा पर बम!...
गइल जमीन, जंगलो जाता
कहवाँ ठौर मिली?
ठेकेदारी आ मशीन
घुस आइल गली-गली!
जांगर अपन आ मालिक दोसर
जीव पड़ल सकदम!...
अब त एके बा उपाय
कि ना फरियाद करीं
बार-बार मुअला से अच्छा
एके बेर मरीं,
अपना हक खातिर लड़ जाईं
मिल के करीं भसम!...
uu khelas aa jitas baji
duniya mein hardam,
hamre par uu daanv lagavas
harat jain ham!
shurue mein uu tikDam karke
marlan hissa mor,
hum bhukhe rahlin kuch din
kailin sharir kamjor,
pher mehnat bechlin unka se
daam lagvan kam!. . .
bharat ho ya saat samundar
paar ke kavno desh
eke kad kathi aa kismat
thoDa kam bha besh,
banhua ihaan, uhaan girmitiya
ankh na kailin nam!. . .
desh gulam rahal bha chhutta
hamre khoj bhail,
kahin boavlan neel
kahin pa angutha kata gail
likhe jo koi pothi ta
hoi bhari bharkam!. . .
aajo roj kamaile
khain na peto bhar,
uu anithelan taaj pahin ke
hamre upja par,
hamra par ka beet rahal ba
unka na kuch gam!. . .
unkar mahl akash chhu rahal
maDii hamar jamin,
uu penhas makhmal aa silkan
hum penhin markin,
jab jab uDas hava mein uu
barse hamra par bam!. . .
gail jamin, janglo jata
kahvan thaur mili?
thekedari aa mashin
ghus aail gali gali!
jangar apan aa malik dosar
jeev paDal sakdam!. . .
ab ta eke ba upaay
ki na phariyad karin
baar baar muala se achchha
eke ber marin,
apna hak khatir laD jain
mil ke karin bhasam!. . .
uu khelas aa jitas baji
duniya mein hardam,
hamre par uu daanv lagavas
harat jain ham!
shurue mein uu tikDam karke
marlan hissa mor,
hum bhukhe rahlin kuch din
kailin sharir kamjor,
pher mehnat bechlin unka se
daam lagvan kam!. . .
bharat ho ya saat samundar
paar ke kavno desh
eke kad kathi aa kismat
thoDa kam bha besh,
banhua ihaan, uhaan girmitiya
ankh na kailin nam!. . .
desh gulam rahal bha chhutta
hamre khoj bhail,
kahin boavlan neel
kahin pa angutha kata gail
likhe jo koi pothi ta
hoi bhari bharkam!. . .
aajo roj kamaile
khain na peto bhar,
uu anithelan taaj pahin ke
hamre upja par,
hamra par ka beet rahal ba
unka na kuch gam!. . .
unkar mahl akash chhu rahal
maDii hamar jamin,
uu penhas makhmal aa silkan
hum penhin markin,
jab jab uDas hava mein uu
barse hamra par bam!. . .
gail jamin, janglo jata
kahvan thaur mili?
thekedari aa mashin
ghus aail gali gali!
jangar apan aa malik dosar
jeev paDal sakdam!. . .
ab ta eke ba upaay
ki na phariyad karin
baar baar muala se achchha
eke ber marin,
apna hak khatir laD jain
mil ke karin bhasam!. . .
स्रोत :
पुस्तक : सुर में सब सुर (पृष्ठ 37)रचनाकार : तैयब हुसैन पीड़ित
प्रकाशन : शब्द संसार, पटना
संस्करण : 2011
Additional information available
Click on the INTERESTING button to view additional information associated with this sher.
rare Unpublished content
This ghazal contains ashaar not published in the public domain. These are marked by a red line on the left.
