किए किंशुक छथि प्रफुल्लित, कोकिला मधु-गान गाबथि?
मुग्ध 'भुवन'क मन करइ छथि, सतत नव-सम्मान पाबथि?
हसइ छथि वसुधा विमल, बहबइत छथि आनन्द-धारा।
कोन छबि सँ आइ सुन्दर, प्रिय दिवाकर, चन्द्र, तारा॥
सजनि, दक्षिण-पवन अपना सङ्ग ककर सुवास लाबथि?
हाए! अन्तर्हित कतए के, तानि निज खर शर चलाबथि?
अलस जगती-तल, अचानक कोन मादक तत्त्व जागल?
नृत्य-रत अविरत मधुप, की देखि मातल, भेल पागल?
निरखु ई मधुमक्षिको गबईछ की करईछ भन-भन?
मन जगक होईछ उन्मन, आइ नव-नव सूनि गुञ्जन॥
किए परिवर्तित प्रकृति विस्तृत अपन वैभव देखाबथि?
आओर ई 'तितली' सुमुखि, की नृत्य, चञ्चलता सिखाबथि?
भेल पुण्योदय परम की, गाछ-वृक्षक भाग जागल?
विनु प्रयासहिँ, स्वयं कोमल पल्लवक परिधान लागल?
आइ वन-पथ सँ अबै अछि सरस-स्वर-सङ्गीत ‘मर्मर’।
विवश अनुप्रणित करए से प्राण केँ, जे जीर्ण जर्जर॥
ज्ञात नहि से भाव, मन मे, आइ जे हलचल मचाबथि।
सखि, न सुधि-बुधि रहल थिर, छी विकल, के हमरा बचाबथि?
महमहाइछ मञ्ज प्राङ्गण, किए मुग्ध रसाल झूमथि?
के अलक्षित भाव सँ, परसथि शरीर, कपोल चूमथि?
ककर बिखरल नित्य प्रातः दृष्टिगत हो ओस-माला?
आइ थल-थल अभिसरण करईत घूमथि 'कोन बाला?
कहू, रूसल वन-विहङ्गिनिकेँ विहङ्ग किए मनाबथि?
कोन ई कलवाहिनी, सुनु, रागिनी अभिनव सुनाबथि?
किए अनुरागिनि उषा, उठितहिँ अबीर-गुलाल बाँटल?
मञ्जुहासिनि, विश्व भरि मे अछि अनन्त पराग पाटल॥
के एहन जे भेल नहि अछि, रागमय, अनुराग-रञ्जित?
के न सज्जित, के न प्रेमक रङ्ग मे तन-मन निमज्जित?
अयि मुगुधि, ऋतुराज सत्वर कामना मन मे जगाबथि।
बनू बासकसज्जिके, निज कण्ठ सँ प्रियतम लगाबथि॥
kiye kinshuk chhathi praphullit, kokila madhu gaan gabathi?
mugdh bhuvanka man karai chhathi, satat nav samman pabathi?
hasai chhathi vasudha vimal, bahabit chhathi anand dhara.
kon chhabi san aai sundar, priy divakar, chandr, tara॥
sajani, dakshin pavan apna sang kakar suvas labathi?
haye! antarhit kate ke, tani nij khar shar chalabathi?
alas jagti tal, achanak kon madak tattv jagal?
nritya rat avirat madhup, ki dekhi matal, bhel pagal?
nirakhu ii madhumakshiko gabiichh ki kariichh bhan bhan?
man jagak hoichh unman, aai nav nav suni gunjan॥
kiye parivartit prkriti vistrit apan vaibhav dekhabathi?
aaor ii titli sumukhi, ki nritya, chanchalta sikhabathi?
bhel punyoday param ki, gaachh vrikshak bhaag jagal?
vinu pryasahin, svayan komal pallavak paridhan lagal?
aai van path san abai achhi saras svar sangit ‘marmar’.
vivash anuprnit kare se praan ken, je jeern jarjar॥
gyaat nahi se bhaav, man mae, aai je halchal machabathi.
sakhi, na sudhi budhi rahal thir, chhi vikal, ke hamra bachabathi?
mahamhaichh manj prangan, kiye mugdh rasal jhumathi?
ke alakshit bhaav san, parasathi sharir, kapol chumathi?
kakar bikhral nitya praatः drishtigat ho os mala?
aai thal thal abhisran kariit ghumathi kon bala?
kahu, rusal van vihanginiken vihang kiye manabathi?
kon ii kalvahini, sunu, ragini abhinav sunabathi?
kiye anuragini usha, uthitahin abir gulal bantal?
manjuhasini, vishv bhari mae achhi anant praag patal॥
ke ehan je bhel nahi achhi, ragmay, anurag ranjit?
ke na sajjit, ke na premak rang mae tan man nimajjit?
ayi mugudhi, rituraj satvar kamna man mae jagabathi.
banu basaksajjike, nij kanth san priytam lagabathi॥
kiye kinshuk chhathi praphullit, kokila madhu gaan gabathi?
mugdh bhuvanka man karai chhathi, satat nav samman pabathi?
hasai chhathi vasudha vimal, bahabit chhathi anand dhara.
kon chhabi san aai sundar, priy divakar, chandr, tara॥
sajani, dakshin pavan apna sang kakar suvas labathi?
haye! antarhit kate ke, tani nij khar shar chalabathi?
alas jagti tal, achanak kon madak tattv jagal?
nritya rat avirat madhup, ki dekhi matal, bhel pagal?
nirakhu ii madhumakshiko gabiichh ki kariichh bhan bhan?
man jagak hoichh unman, aai nav nav suni gunjan॥
kiye parivartit prkriti vistrit apan vaibhav dekhabathi?
aaor ii titli sumukhi, ki nritya, chanchalta sikhabathi?
bhel punyoday param ki, gaachh vrikshak bhaag jagal?
vinu pryasahin, svayan komal pallavak paridhan lagal?
aai van path san abai achhi saras svar sangit ‘marmar’.
vivash anuprnit kare se praan ken, je jeern jarjar॥
gyaat nahi se bhaav, man mae, aai je halchal machabathi.
sakhi, na sudhi budhi rahal thir, chhi vikal, ke hamra bachabathi?
mahamhaichh manj prangan, kiye mugdh rasal jhumathi?
ke alakshit bhaav san, parasathi sharir, kapol chumathi?
kakar bikhral nitya praatः drishtigat ho os mala?
aai thal thal abhisran kariit ghumathi kon bala?
kahu, rusal van vihanginiken vihang kiye manabathi?
kon ii kalvahini, sunu, ragini abhinav sunabathi?
kiye anuragini usha, uthitahin abir gulal bantal?
manjuhasini, vishv bhari mae achhi anant praag patal॥
ke ehan je bhel nahi achhi, ragmay, anurag ranjit?
ke na sajjit, ke na premak rang mae tan man nimajjit?
ayi mugudhi, rituraj satvar kamna man mae jagabathi.
banu basaksajjike, nij kanth san priytam lagabathi॥
स्रोत :
पुस्तक : भुवनेश्वर सिंह ‘भुवन’ रचना-संचयन (पृष्ठ 89)संपादक : अजीत मिश्र रचनाकार : भुवनेश्वर सिंह ‘भुवन’
प्रकाशन : साहित्य अकादेमी, नई दिल्ली
संस्करण : 2024
Additional information available
Click on the INTERESTING button to view additional information associated with this sher.
rare Unpublished content
This ghazal contains ashaar not published in the public domain. These are marked by a red line on the left.
