हिय में अज्ञान के सूल चुभै
निर्मूल भई हमरी जिनगानी।
गुन ज्ञान बिना सिंगार बिथा
जस पान झुराइ गयो बिनु पानी।
क ख ग घ हमहूँ सिखबइ
हमहूँ पढ़बइ कबिता अउ कहानी।
हमहू मन में प्रन ठानि लिहा
पिया अब न लगउबै अँगूठा निसानी।
परदेस के पाती तोहार मिलै
कभौं एसे बँचाईं अउर वोसे बँचाईं।
करिया अछरवा चिन्हाइ नहीं
चिठिया लिखवावै बदे घिंघिआईं।
मनवाँ में कलेस मोरे हरदम
पिया अउँठा लगावत की सरमाईं।
जियरा मोरे धीरज होई तबै
जब हम सिखि लेब पढ़ाई लिखाई।
कर जोरि कहौं मानो बात मोरी
पिया जाइ बजार किताब लिआवा।
अज्ञान कलंक मिटै हिय सो
मोरे जीवन के अन्हियार मिटावा।
सिच्छा के इच्छा प्रबल मन में
अब अउर प्रतिच्छा ना मोसे करावा।
पइसा न होय त करधनी बेचि द्या
आगे न एकइ बहाना बनावा।
अन्हियार मिटाइ अँजोर करब
घर-घर गुन ज्ञान की ज्योति जलउबै।
माई-बहिन कुल लरिका-गदेला
बटोरि बटोरि पढ़उबै लिखउबै।
मनवा बिस्वास अउ आस जगै
जन जीवन में नव विहान लिअउबै।
दुखवा-सुखवा के मइ साथी तोहार
कदम से तोरे मइ कदम के मिलउबै।
इस्कूल चलो! इस्कूल चलो!!
इस्कूल चलो के लगाउव नारा।
अब सिच्छा के क्रांति बयार वही
गुन ज्ञान के गंगा की फूटिहैं धारा।
हम गाँउ समाज के काज के खातिर
करबइ समर्पित जीवन सारा।
त्याग अउर बलिदान करब पिया
प्रान से प्यारा बा देस हमारा।
hiy mein agyan ke sool chubhai
nirmul bhai hamri jingani.
gun gyaan bina singar bitha
jas paan jhurai gayo binu pani.
ka kha ga gha hamhun sikhabai
hamhun paDhabai kabita au kahani.
hamhu man mein pran thani liha
piya ab na lagaubai angutha nisani.
pardes ke pati tohar milai
kabhaun ese banchain aur vose banchain.
kariya achharva chinhai nahin
chithiya likhvavai bade ghinghiaiin.
manvan mein kales more hardam
piya auntha lagavat ki sarmain.
jiyra more dhiraj hoi tabai
jab hum sikhi leb paDhai likhai.
kar jori kahaun mano baat mori
piya jai bajar kitab liava.
agyan kalank mitai hiy so
more jivan ke anhiyar mitava.
sichchha ke ichchha prabal man men
ab aur prtichchha na mose karava.
paisa na hoy ta kardhani bechi dya
aage na ekai bahana banava.
anhiyar mitai anjor karab
ghar ghar gun gyaan ki jyoti jalaubai.
mai bahin kul larika gadela
batori batori paDhaubai likhaubai.
manva bisvas au aas jagai
jan jivan mein nav vihan liaubai.
dukhva sukhva ke mai sathi tohar
kadam se tore mai kadam ke milaubai.
iskul chalo! iskul chalo!!
iskul chalo ke lagauv nara.
ab sichchha ke kranti bayar vahi
gun gyaan ke ganga ki phutihain dhara.
hum ganu samaj ke kaaj ke khatir
karabai samarpit jivan sara.
tyaag aur balidan karab piya
praan se pyara ba des hamara.
hiy mein agyan ke sool chubhai
nirmul bhai hamri jingani.
gun gyaan bina singar bitha
jas paan jhurai gayo binu pani.
ka kha ga gha hamhun sikhabai
hamhun paDhabai kabita au kahani.
hamhu man mein pran thani liha
piya ab na lagaubai angutha nisani.
pardes ke pati tohar milai
kabhaun ese banchain aur vose banchain.
kariya achharva chinhai nahin
chithiya likhvavai bade ghinghiaiin.
manvan mein kales more hardam
piya auntha lagavat ki sarmain.
jiyra more dhiraj hoi tabai
jab hum sikhi leb paDhai likhai.
kar jori kahaun mano baat mori
piya jai bajar kitab liava.
agyan kalank mitai hiy so
more jivan ke anhiyar mitava.
sichchha ke ichchha prabal man men
ab aur prtichchha na mose karava.
paisa na hoy ta kardhani bechi dya
aage na ekai bahana banava.
anhiyar mitai anjor karab
ghar ghar gun gyaan ki jyoti jalaubai.
mai bahin kul larika gadela
batori batori paDhaubai likhaubai.
manva bisvas au aas jagai
jan jivan mein nav vihan liaubai.
dukhva sukhva ke mai sathi tohar
kadam se tore mai kadam ke milaubai.
iskul chalo! iskul chalo!!
iskul chalo ke lagauv nara.
ab sichchha ke kranti bayar vahi
gun gyaan ke ganga ki phutihain dhara.
hum ganu samaj ke kaaj ke khatir
karabai samarpit jivan sara.
tyaag aur balidan karab piya
praan se pyara ba des hamara.
स्रोत :
पुस्तक : अलगौझी (पृष्ठ 43)
रचनाकार : मोहनलाल यादव
प्रकाशन : हंस प्रकाशन, नई दिल्ली
संस्करण : 2023
Additional information available
Click on the INTERESTING button to view additional information associated with this sher.
rare Unpublished content
This ghazal contains ashaar not published in the public domain. These are marked by a red line on the left.