नैहरसँ सासुर धरि
अपन घर-आँगनकेँ सजबैत
तुलसी चौरा आ गोसाउनि घरमे
धूप-दीप देखबैत
कखनहुँ भनसाघरमे व्यस्त
तँ कखनहुँ खेत-खरिहानमे पस्त
मिथिलाक बेटी छी हम
मुदा एतबे नहि छी हम
बाम हाथमे पिनाक उठौने
दहिन हाथसँ आँगन नीपैत
एकसरि जंगलमे रहैत
दुनू पुत्रकेँ सभ विधामे
पारंगत केनिहारि
अपन युद्धकौशलसँ
सहस्रमुख रावणक वध केनिहारि
मिथिलाक धिया सीता छी हम
जाहि दीपक इजोतमे
वाचस्पति रचलनि अनेको ग्रंथ
ताहि दीपकेँ वर्षहुँ धरि
अपन आँचरसँ अऽढ़ कयने
हवा-बसातसँ बचेबाक लेल
बैसलि रहल छी हम भामती बनि
शास्त्रार्थमे पराजित होइत
मंडन मिश्र लेल
हम भारती बनि भेल रही ठाढ़ि
आ अर्द्धांगिनी रूपमे
शंकरकेँ अपन प्रश्नसँ
कयने रही विचलित आ निरुत्तर
विदेहराज जनकक सभामे
तिलमिला गेल छलाह ऋषि याज्ञवल्क्य
जहिया हम गार्गी बनि
ठाढ़ि भेल रही प्रश्नोत्तर लेल
मुदा हाय रे हमर मिथिला
तैयो नहि चीन्हि सकल
आइ धरि अपन बेटीक सामर्थ्य
नहि लिखल आ गाओल गेल
बेटीक जन्मपर सोहर
धिया सासुरेमे नीक
बाद स्वर्गेमे नीक
सन गीत पर बजबैत
रहल अछि थोपड़ी
हमरा बुझल अछि जे
अहाँ सभ नहि चाहैत छी एखनो
जे बेटी एखनहुँ बहराय
चौकठिसँ आगू
देहरिसँ बाहर
जँ अहाँक मोनमे अछि
असुरक्षाक कोनो भावना
तँ चिन्ता नहि करू
आब हम भावना कंठ बनि
अकासमे उड़ा रहल छी
युद्धक विमान देशक सुरक्षा लेल
आ जँ अहाँक मोनमे अछि
तथाकथित मर्यादा वला गप्प
तँ बिसरि जाउ तकरा
अहाँक धिया पढ़त-लिखत
आगू बढ़त तँ
कुल, गाम, समाजक
मर्यादा बढ़बे करत सदिखन
मोन राखू हमहूँ मनुक्ख छी
हमरो आँखिमे अछि सपना
हमरो हृदयमे अछि भावना
हमहूँ ठाढ़ होअय चाहैत छी
घर, गाम, देश के
सभ मोर्चापर
अपन प्रतिभा आ मेहनतिक बलें
तेँ हे समाज, हे अभिभावक
नहि तोडू हमर पाँखि
नहि नोराबय हमर आँखि
अपन बाटपर हमरा बढ़य दिअ
सफलताक अकासमे उड़य दिअ
हमरा बढ़बाक अछि
जिनगीकेँ गढ़बाक अछि
आ यात्रा करबाक अछि
बढ़ैत रहबाक अछि
चौकठिसँ चान दिस
naiharasan sasur dhari
apan ghar anganaken sajbait
tulsi chaura aa gosauni gharme
dhoop deep dekhbait
kakhanahun bhansagharme vyast
tan kakhanahun khet kharihanme past
mithilak beti chhi hum
muda etbe nahi chhi hum
baam hathme pinak uthaune
dahin hathasan angan nipait
ekasari jangalme rahait
dunu putrken sabh vidhame
parangat kenihari
apan yuddhakaushalasan
sahasrmukh ravnak vadh kenihari
mithilak dhiya sita chhi hum
jahi dipak ijotme
vachaspati rachalani aneko granth
tahi dipken varshahun dhari
apan ancharasan aऽDh kayne
hava basatasan bachebak lel
baisali rahal chhi hum bhamti bani
shastrarthme parajit hoit
manDan mishr lel
hum bharti bani bhel rahi thaDhi
aa arddhangini rupme
shankarken apan prashnasan
kayne rahi vichlit aa niruttar
videhraj jankak sabhame
tilmila gel chhalah rishi yagyvalkya
jahiya hum gargi bani
thaDhi bhel rahi prashnottar lel
muda haay re hamar mithila
taiyo nahi chinhi sakal
aai dhari apan betik samarthya
nahi likhal aa gaol gel
betik janmpar sohar
dhiya sasureme neek
baad svargeme neek
san geet par bajbait
rahal achhi thopDi
hamra bujhal achhi je
ahan sabh nahi chahait chhi ekhno
je beti ekhanahun bahray
chaukathisan aagu
deharisan bahar
jan ahank monme achhi
asurakshak kono bhavna
tan chinta nahi karu
aab hum bhavna kanth bani
akasme uDa rahal chhi
yuddhak viman deshak suraksha lel
aa jan ahank monme achhi
tathakathit maryada vala gapp
tan bisari jau takra
ahank dhiya paDhat likhat
aagu baDhat tan
kul, gaam, samajak
maryada baDhbe karat sadikhan
mon rakhu hamhun manukkh chhi
hamro ankhime achhi sapna
hamro hridayme achhi bhavna
hamhun thaaDh hoay chahait chhi
ghar, gaam, desh ke
sabh morchapar
apan pratibha aa mehantik balen
ten he samaj, he abhibhavak
nahi toDu hamar pankhi
nahi norabay hamar ankhi
apan batpar hamra baDhay dia
saphaltak akasme uDay dia
hamra baDhbak achhi
jingiken gaDhbak achhi
aa yatra karbak achhi
baDhait rahbak achhi
chaukathisan chaan dis
naiharasan sasur dhari
apan ghar anganaken sajbait
tulsi chaura aa gosauni gharme
dhoop deep dekhbait
kakhanahun bhansagharme vyast
tan kakhanahun khet kharihanme past
mithilak beti chhi hum
muda etbe nahi chhi hum
baam hathme pinak uthaune
dahin hathasan angan nipait
ekasari jangalme rahait
dunu putrken sabh vidhame
parangat kenihari
apan yuddhakaushalasan
sahasrmukh ravnak vadh kenihari
mithilak dhiya sita chhi hum
jahi dipak ijotme
vachaspati rachalani aneko granth
tahi dipken varshahun dhari
apan ancharasan aऽDh kayne
hava basatasan bachebak lel
baisali rahal chhi hum bhamti bani
shastrarthme parajit hoit
manDan mishr lel
hum bharti bani bhel rahi thaDhi
aa arddhangini rupme
shankarken apan prashnasan
kayne rahi vichlit aa niruttar
videhraj jankak sabhame
tilmila gel chhalah rishi yagyvalkya
jahiya hum gargi bani
thaDhi bhel rahi prashnottar lel
muda haay re hamar mithila
taiyo nahi chinhi sakal
aai dhari apan betik samarthya
nahi likhal aa gaol gel
betik janmpar sohar
dhiya sasureme neek
baad svargeme neek
san geet par bajbait
rahal achhi thopDi
hamra bujhal achhi je
ahan sabh nahi chahait chhi ekhno
je beti ekhanahun bahray
chaukathisan aagu
deharisan bahar
jan ahank monme achhi
asurakshak kono bhavna
tan chinta nahi karu
aab hum bhavna kanth bani
akasme uDa rahal chhi
yuddhak viman deshak suraksha lel
aa jan ahank monme achhi
tathakathit maryada vala gapp
tan bisari jau takra
ahank dhiya paDhat likhat
aagu baDhat tan
kul, gaam, samajak
maryada baDhbe karat sadikhan
mon rakhu hamhun manukkh chhi
hamro ankhime achhi sapna
hamro hridayme achhi bhavna
hamhun thaaDh hoay chahait chhi
ghar, gaam, desh ke
sabh morchapar
apan pratibha aa mehantik balen
ten he samaj, he abhibhavak
nahi toDu hamar pankhi
nahi norabay hamar ankhi
apan batpar hamra baDhay dia
saphaltak akasme uDay dia
hamra baDhbak achhi
jingiken gaDhbak achhi
aa yatra karbak achhi
baDhait rahbak achhi
chaukathisan chaan dis
स्रोत :
पुस्तक : चौकठिसँ चान दिस (पृष्ठ 67)रचनाकार : दीपिका चन्द्रा
प्रकाशन : किसुन संकल्प लोक, सुपौल
संस्करण : 2024
Additional information available
Click on the INTERESTING button to view additional information associated with this sher.
rare Unpublished content
This ghazal contains ashaar not published in the public domain. These are marked by a red line on the left.
