अहूबेर आसमानसँ धधकलै आगि
तापमान भेलै पचासक लगीच
गहूमक शीश भेलै फोंक
ऊपरसँ बिहाड़ि-पानि-पाथर
रोहनि सोधलकै मूँग
तपि गेलै मृगशिरा
बीहनि-बालि जरिकेँ भेलै सुड्डाह
ठाम-ठीमक बचल काल लागल
धानक आरिपर
गमछासँ नोर पोछि रहल गिरहतक
आँखिक सामने पसरल अन्हरियामे
ओकरा साफ-साफ देखार पड़ै छै
बूढ़ माय-बापक संग
धियापुताक पेट आ कनियाँक पथरायल आँखि
अहूबेर दगा देलकै अदरा
पुरबा नक्षत्रमे पुरबा बहलाक बादो
व्यर्थ भेलै डाकक कहबी जे
'जँ पुरबा पुरबैया पाबय
सुखले नदिया नाह चलाबय'
तेँ झिंगुर आ बेंग मीलिकऽ
नहि गौलक कजरी
मुदा फाटलै बादल, ढहलै पहाड़
खसलै बज्जर आ ठनका
डोलि गेलै धरती
नगरक-नगर गेलै रसातलमे
अहूबेर मजरलै तँ
आम, लुच्ची, जामु, तेतरि
तुति, कटहर, बड़हर धरि
मुदा, फागुनेमे मज्जर चाटि गेलै मधुआ
तेँ आमक गाछीसँ निपत्ते रहलै कोइलीक बोल
सुग्गा नहि टेंटिअयलै गाछपर
डारिपर नहि लागलै मचकी
कहियो नहि भेलै डोलपत्ताक खेल
ने गड़लै मचान-खोपड़ि
ने बनलै आमक भुजिया
आमिल-अँचार, खटाइ-खटमिट्ठी
मुदा अहूबेर
बम्बै आ मालदह
चोकरायलै आबि गेलै बजारमे
से की कहियह भैया—
ने गुलाबखासमे रंग
आ ने जर्दालु सुगंध
बाँकी सभ निपत्ते रहलै बजारोसँ
अहूबेर छात्रसभकेँ
अपन भविष्यपर शंका छनि जे
प्रशासनिक सेवाक परीक्षाक प्रश्न-पत्रक प्रतिलिपि
बिका सकैए किराना दोकानपर
आ, न्याय पेबाक लेल न्यायाधीश लोकनिकेँ
प्रेस कान्फ्रेंस करबाक भऽ सकैए बेगरता
अहूबेर गोरक्षाक नामपर
बलिवेदीपर चढ़ाओल गेलै दलित
पड़ोसियाक कुव्यवस्थाक सृजनसँ
मारल गेलै तीन दर्जन शिशु
आ, हमरा ओहिठाम सृजनक कुव्यवस्था
लूट-खसोट भेलै अढाइ-तीन हजार करोड़
सेवाकरक नामपर उजाड़ल गेलै रोजगार
नोटबंदीसँ मालोमाल भेलै सत्ताधारीक सखा-सहोदर
अहूबेर कोशीमे उबडुब होइत रहलै लोक
ठाम-ठीम, ठाम-ठीम कुहरैत रहलै लोक
बेभरम होइत रहलै लोक
हवाइ जहाजपर सर्वेक्षण कऽ
नाङटे जल-समाधि लैत लोककेँ देखिकऽ
आसमानमे खिलखिलाइत रहल लोक
अहूबेर सिंहासनक जोगारमे
एक्के सोन्हिमे साँप-बिज्जीकेँ
फेंच काढ़ि बैसबाक
कौशल-कला देखलकै लोक
पह फाटला पर एकटा बहुरुपियाकेँ
बैलगोमनाक आगाँ दंडवत करैत देखलकै लोक
सपनाकेँ बदरंग होइत देखलकै लोक
अहूबेर देशक समृद्धि बेसाहबाक लेल
घुमि-फीरि अयलाह समुच्चे दुनियाक बजार
आ ओहि बजारकेँ, आ हमरा सुलतानकेँ
माने निजाम-ए-हिन्दकेँ
मनुक्ख नहि, किछु रोबोटक बेगरता छै
तेँ आब सोनाकेँ पित्तरि आ मनुक्खकेँ गदहा
घोषित करबाक
सम्भावनाक तलाश जारी अछि...।
ahuber asamanasan dhadhakalai aagi
tapaman bhelai pachasak lagich
gahumak sheesh bhelai phonk
uuparasan bihaDi pani pathar
rohani sodhalakai moong
tapi gelai mrigashira
bihani bali jariken bhelai suDDah
thaam thimak bachal kaal lagal
dhanak aripar
gamachhasan nor pochhi rahal girahtak
ankhik samne pasral anhariyame
okra saaph saaph dekhar paDai chhai
booDh maay bapak sang
dhiyaputak pet aa kaniyank pathrayal ankhi
ahuber daga delakai adra
purba nakshatrme purba bahlak bado
vyarth bhelai Dakak kahbi je
jan purba purabaiya pabay
sukhle nadiya naah chalabay
ten jhingur aa beng milikऽ
nahi gaulak kajri
muda phatalai badal, Dhahalai pahaD
khasalai bajjar aa thanka
Doli gelai dharti
nagrak nagar gelai rasatalme
ahuber majaralai tan
aam, luchchi, jamu, tetari
tuti, kathar, baDhar dhari
muda, phaguneme majjar chati gelai madhua
ten aamak gachhisan nipatte rahalai koilik bol
sugga nahi tentiayalai gachhpar
Daripar nahi lagalai machki
kahiyo nahi bhelai Dolpattak khel
ne gaDalai machan khopaDi
ne banalai aamak bhujiya
aamil anchar, khatai khatmitthi
muda ahuber
bambai aa maldah
chokrayalai aabi gelai bajarme
se ki kahiyah bhaiya—
ne gulabkhasme rang
aa ne jardalu sugandh
banki sabh nipatte rahalai bajarosan
ahuber chhatrasabhken
apan bhavishypar shanka chhani je
prashasanik sevak parikshak parashn patrak pratilipi
bika sakaiye kirana dokanpar
aa, nyaay pebak lel nyayadhish lokaniken
pres kanphrens karbak bhaऽ sakaiye begarta
ahuber gorakshak nampar
balivedipar chaDhaol gelai dalit
paDosiyak kuvyvasthak srijanasan
maral gelai teen darjan shishu
aa, hamra ohitham srijnak kuvyvastha
loot khasot bhelai aDhai teen hajar karoD
sevakrak nampar ujaDal gelai rojagar
notabandisan malomal bhelai sattadharik sakha sahodar
ahuber koshime ubDub hoit rahalai lok
thaam theem, thaam theem kuhrait rahalai lok
bebhram hoit rahalai lok
havai jahajpar sarvekshan kaऽ
nangte jal samadhi lait lokken dekhikऽ
asmanme khilakhilait rahal lok
ahuber sinhasnak jogarme
ekke sonhime saanp bijjiken
phench kaDhi baisbak
kaushal kala dekhalakai lok
pah phatla par ekta bahurupiyaken
bailgomnak agan danDvat karait dekhalakai lok
sapnaken badrang hoit dekhalakai lok
ahuber deshak samriddhi besahbak lel
ghumi phiri aylah samuchche duniyak bajar
aa ohi bajarken, aa hamra sultanken
mane nijam e hindken
manukkh nahi, kichhu robotak begarta chhai
ten aab sonaken pittari aa manukkhken gadha
ghoshit karbak
sambhavnak talash jari achhi. . . .
ahuber asamanasan dhadhakalai aagi
tapaman bhelai pachasak lagich
gahumak sheesh bhelai phonk
uuparasan bihaDi pani pathar
rohani sodhalakai moong
tapi gelai mrigashira
bihani bali jariken bhelai suDDah
thaam thimak bachal kaal lagal
dhanak aripar
gamachhasan nor pochhi rahal girahtak
ankhik samne pasral anhariyame
okra saaph saaph dekhar paDai chhai
booDh maay bapak sang
dhiyaputak pet aa kaniyank pathrayal ankhi
ahuber daga delakai adra
purba nakshatrme purba bahlak bado
vyarth bhelai Dakak kahbi je
jan purba purabaiya pabay
sukhle nadiya naah chalabay
ten jhingur aa beng milikऽ
nahi gaulak kajri
muda phatalai badal, Dhahalai pahaD
khasalai bajjar aa thanka
Doli gelai dharti
nagrak nagar gelai rasatalme
ahuber majaralai tan
aam, luchchi, jamu, tetari
tuti, kathar, baDhar dhari
muda, phaguneme majjar chati gelai madhua
ten aamak gachhisan nipatte rahalai koilik bol
sugga nahi tentiayalai gachhpar
Daripar nahi lagalai machki
kahiyo nahi bhelai Dolpattak khel
ne gaDalai machan khopaDi
ne banalai aamak bhujiya
aamil anchar, khatai khatmitthi
muda ahuber
bambai aa maldah
chokrayalai aabi gelai bajarme
se ki kahiyah bhaiya—
ne gulabkhasme rang
aa ne jardalu sugandh
banki sabh nipatte rahalai bajarosan
ahuber chhatrasabhken
apan bhavishypar shanka chhani je
prashasanik sevak parikshak parashn patrak pratilipi
bika sakaiye kirana dokanpar
aa, nyaay pebak lel nyayadhish lokaniken
pres kanphrens karbak bhaऽ sakaiye begarta
ahuber gorakshak nampar
balivedipar chaDhaol gelai dalit
paDosiyak kuvyvasthak srijanasan
maral gelai teen darjan shishu
aa, hamra ohitham srijnak kuvyvastha
loot khasot bhelai aDhai teen hajar karoD
sevakrak nampar ujaDal gelai rojagar
notabandisan malomal bhelai sattadharik sakha sahodar
ahuber koshime ubDub hoit rahalai lok
thaam theem, thaam theem kuhrait rahalai lok
bebhram hoit rahalai lok
havai jahajpar sarvekshan kaऽ
nangte jal samadhi lait lokken dekhikऽ
asmanme khilakhilait rahal lok
ahuber sinhasnak jogarme
ekke sonhime saanp bijjiken
phench kaDhi baisbak
kaushal kala dekhalakai lok
pah phatla par ekta bahurupiyaken
bailgomnak agan danDvat karait dekhalakai lok
sapnaken badrang hoit dekhalakai lok
ahuber deshak samriddhi besahbak lel
ghumi phiri aylah samuchche duniyak bajar
aa ohi bajarken, aa hamra sultanken
mane nijam e hindken
manukkh nahi, kichhu robotak begarta chhai
ten aab sonaken pittari aa manukkhken gadha
ghoshit karbak
sambhavnak talash jari achhi. . . .
स्रोत :
पुस्तक : झुझुआन होइत गाम (मैथिली कविता-संग्रह) (पृष्ठ 132)रचनाकार : रघुनाथ मुखिया
प्रकाशन : नवारम्भ, पटना/मधुबनी
संस्करण : 2018
Additional information available
Click on the INTERESTING button to view additional information associated with this sher.
rare Unpublished content
This ghazal contains ashaar not published in the public domain. These are marked by a red line on the left.
